به گزارش خبرگزاری سلامت در سالهای گذشته ما با آسیب اجتماعیِ «کودکان کار» مواجه بودیم که با وجود تلاش سازمانهای مردم نهاد در حل این مسئله ناکام موندیم؛ اما امروزه با افزایش تورم، بحران فاصله طبقاتی و معضلات اجتماعی_روانی شگردهای سواستفاده از این بچهها بیش از پیش نگرانکننده شده. کودکان هم که در خیابان یا مترو سراغمون میان سعی نمیکنند کالای مدنظرشون رو بفروشن بلکه با متاثر کردن ما میخواهند پولی ولو با نفروختن کالا از ما بگیرند؛ از این رو رفتارِ دور از هیجان در مواجه با این عزیزان اهمیت بیشتری پیدا کرده.
قطعا نقش سیاستگذاریهای نهادهای دولتی در به وجود آمدن این دست آسیبها بسیار زیاد و غیر قابل انکار هست اما رفتار هیجانی و غیرمنطقی تودهی جامعه چقدر در رشد این معضل سهیم بوده؟!
اخیرا برخی صفحات تحت عنوان «فروشگاه مجازی فلان کودکان کار» ایجاد شده و راویان این صفحات ادعا میکنند درآمد حاصل شده را خرج تحصیل یا درمان کودکان کار میکنند؛ اما مسئله این است که در این روش کودک به جای فروش کالا دارد کودکی خودش را به فروش میگذارد و ترحم میخرد!
برعکس باور بخشی از جامعه که فکر میکنند بچههای کار در باندهای به خصوصی تربیت میشوند، اکثر این کودکان با خانواده زندگی میکنند و مثل همهی مردم روی آبروی خودشان حساس هستند؛ حالا فکر کنید یک نفر هر روز از کودک شما فیلمبرداری کند و با نمایش گذاشتن ضعفها یا تواناییهای شما به زیر ذرهبین نزدیکتان کند.
نکتهی دیگه این است که آیا این کودکان کار تا ابد از اینکه از این طریق درآمد کسب میکنند راضی خواهند بود؟! جواب قطعا خیر است چون در آینده نه چندان دور آنها به مدرسه، دانشگاه، محلکار هدایت میشوند و وجود این ویدئوها در فضای مجازی دستمایهی شوخی، تمسخر و ترحم همکارانشان خواهد بود.
کودکی که در چنین محیطی رشد میکند به دنبال یادگیری مهارت و ادامهی تحصیل نمیرود چون متوجه شده با تحت تاثیر قرار دادن احساسات دیگران میتواند به رقم دلخواهی دست پیدا کند. پس تا زمانی که معصومیت کودکیاش خریدار دارد به این روش ادامه میدهد و ناگاه در سنین بالاتر به جملهی «تو دیگه جوونی برو کار کن!» برخورد میکند در حالی که هیچ مهارتی بلد نیست؛ پس مجبور میشود به مشاغل کاذب یا جا به جایی مواد مخدر روی بیاورد.
همهی اینها دلایلی است تا از کودکان کار حتی برای نگه داشتن در گوشی خودمان فیلم نگیریم، صفحات مربوط به فروش کالای این بچهها رو دنبال نکنیم و سعی در آگاهی بخشی در مورد تبعات تصویربرداری از کودکان کنیم.
در یادداشت بعدی سعی میکنم چند رفتار صحیح در مواجه با کودکان کار که حاصل پژوهش و تجربه برخورد با آنان بوده را با شما به اشتراک بگذارم.