در شرایطی که ناترازی برق به یکی از چالش‌های جدی بخش صنعت و تولید کشور تبدیل شده است، توسعه نیروگاه‌های خورشیدی و ورود بخش خصوصی به حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر در زنجان شتاب گرفته؛ مسیری که در جریان تور رسانه‌ای بازدید از سه نیروگاه خورشیدی، از رازی انرژی ابهر تا نیروگاه ۹ مگاواتی و پارس فولاد افق ابهر، ابعاد مختلف سرمایه‌گذاری، تولید و فروش برق در بورس انرژی مورد بررسی قرار گرفت.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری سلامت (طبنا) زنجان، در شرایطی که ناترازی برق به یکی از چالش‌های مهم صنعت و اقتصاد کشور تبدیل شده است، توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر و افزایش مشارکت بخش خصوصی در تولید برق، به یکی از محورهای سیاست‌گذاری صنعت برق تبدیل شده است؛ رویکردی که نمونه‌هایی از آن در چند پروژه نیروگاهی استان زنجان قابل مشاهده است.

در جریان تور رسانه‌ای بازدید از نیروگاه‌های خورشیدی استان، خبرنگاران از سه مجموعه در شهرستان ابهر بازدید کردند و از نزدیک در جریان روند اجرای پروژه‌ها، میزان تولید، برنامه توسعه، نحوه فروش برق، هزینه‌های سرمایه‌گذاری و مهم‌ترین موانع پیش روی سرمایه‌گذاران قرار گرفتند.

این بازدید از نیروگاه رازی انرژی ابهر آغاز شد، سپس به نیروگاه خورشیدی ۹ مگاواتی ادامه یافت و در نهایت خبرنگاران از شرکت پارس فولاد افق ابهر و نیروگاه خورشیدی این مجموعه بازدید کردند.

رازی انرژی ابهر؛ توسعه نیروگاه و تغییر مدل فروش برق

نخستین مقصد تور رسانه‌ای، نیروگاه رازی انرژی ابهر بود؛ مجموعه‌ای که فعالیت خود را در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر از سال ۱۳۹۸ آغاز کرده است.

نوشاد مدیر نیروگاه رازی انرژی ابهر در جریان این بازدید با اشاره به سابقه فعالیت این مجموعه اظهار کرد: فعالیت نیروگاه با احداث یک واحد ۷ مگاواتی آغاز شد و در ادامه فاز توسعه‌ای نیروگاه با ظرفیت ۲۵ مگاوات تعریف شد.

وی افزود: از ظرفیت ۲۵ مگاواتی فاز توسعه، ۱۲ مگاوات نصب و راه‌اندازی شده و به مدار آمده است و تجهیزات مربوط به ۱۳ مگاوات باقی‌مانده نیز وارد کشور شده و در حال طی فرآیند ترخیص است.

مدیر نیروگاه رازی انرژی ابهر ادامه داد: با تکمیل فرآیند ترخیص، عملیات نصب تجهیزات آغاز خواهد شد و هدف‌گذاری مجموعه این است که بخش ۱۳ مگاواتی نیز طی حدود سه ماه آینده نصب و وارد مدار شود.

نوشاد با اشاره به اهمیت شیوه فروش برق برای سرمایه‌گذاران نیروگاهی گفت: در گذشته برق نیروگاه‌ها عمدتاً بر اساس قراردادهای خرید تضمینی به شبکه تحویل داده می‌شد و پرداخت مطالبات با تأخیر همراه بود که این موضوع بازگشت سرمایه را برای سرمایه‌گذاران دشوار می‌کرد.

وی افزود: با راه‌اندازی بورس انرژی، شرایط فروش برق تغییر کرده و نیروگاه‌ها می‌توانند برق تولیدی خود را در این بازار عرضه کنند.

مدیر نیروگاه رازی انرژی ابهر تصریح کرد: نیروگاه‌ها می‌توانند برق تولیدی ماه آینده خود را پیش‌فروش کنند و وجه معامله را دریافت کنند؛ به‌عنوان نمونه، برق تولیدی شهریورماه این نیروگاه نیز در بورس عرضه و وجه آن وصول شده است.

نوشاد خاطرنشان کرد: قیمت برق در بورس انرژی متغیر است و متناسب با شرایط بازار و میزان ناترازی تغییر می‌کند، اما ایجاد این بازار بخش مهمی از دغدغه سرمایه‌گذاران درباره فروش برق و وصول مطالبات را برطرف کرده است.

به گفته وی، توسعه نیروگاه‌های خورشیدی در کنار فعالیت صنایع می‌تواند به تأمین برق پایدار، کاهش هزینه‌های تولید و کاهش آثار ناترازی برق کمک کند.

نیروگاه ۹ مگاواتی؛ استفاده از زمین‌های مازاد برای تولید برق

دومین مقصد تور رسانه‌ای، نیروگاه خورشیدی ۹ مگاواتی استان بود؛ پروژه‌ای که در زمین مازاد یکی از پست‌های برق احداث شده است.

معصومی، معاون برنامه‌ریزی شرکت برق منطقه‌ای زنجان در جریان بازدید از این نیروگاه اظهار کرد: این زمین سال‌ها مورد استفاده قرار نگرفته بود و در راستای سیاست توسعه نیروگاه‌های تجدیدپذیر، زمین‌های مازاد شرکت‌های برق منطقه‌ای برای احداث نیروگاه‌های خورشیدی شناسایی و معرفی شدند.

وی افزود: در استان زنجان دو زمین برای این منظور معرفی شد که هر دو مورد تأیید قرار گرفتند و عملیات اجرایی یکی از آنها از سال گذشته آغاز شد.

معصومی ادامه داد: بخش‌های مختلف این نیروگاه در مراحل مختلف وارد مدار شده و در مجموع ظرفیت ۹ مگاواتی آن به بهره‌برداری رسیده است.

وی با بیان اینکه پروژه بیش از ۹۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد، گفت: برق تولیدی نیروگاه در حال حاضر به شبکه پست تزریق می‌شود و تنها برخی اقدامات جانبی از جمله تکمیل اتاق کنترل و بخش‌های پایانی پروژه باقی مانده است.

معاون برنامه‌ریزی شرکت برق منطقه‌ای زنجان همچنین از برنامه احداث یک نیروگاه خورشیدی ۱۵ مگاواتی در مجاورت نیروگاه سلطانی خبر داد و گفت: این پروژه در حال حاضر در مرحله طراحی قرار دارد.

معصومی درباره اقتصاد احداث نیروگاه‌های خورشیدی نیز اظهار کرد: هزینه سرمایه‌گذاری این نیروگاه‌ها با توجه به شرایط اقتصادی و نرخ ارز متغیر است و برای هر مگاوات، ده‌ها میلیارد تومان سرمایه نیاز دارد.

وی افزود: در مقابل، فروش برق در بورس انرژی می‌تواند درآمد قابل توجهی برای نیروگاه ایجاد کند؛ البته میزان درآمد به میزان تولید و قیمت فروش برق در بورس وابسته است.

بر اساس توضیحات ارائه‌شده در جریان این بازدید، میانگین درآمد سالانه هر مگاوات نیروگاه خورشیدی حدود ۱۴ تا ۱۵ میلیارد تومان برآورد می‌شود که با توجه به شرایط بازار قابل تغییر است.

پارس فولاد افق ابهر؛ احداث نیروگاه ۵ مگاواتی در شهرک صنعتی

سومین مقصد تور رسانه‌ای، شرکت پارس فولاد افق ابهر بود؛ مجموعه‌ای صنعتی که همزمان با فعالیت تولیدی، در حوزه تولید برق نیز سرمایه‌گذاری کرده است.

برای این مجموعه زمینی به مساحت حدود ۱۰.۵ هکتار برای احداث نیروگاه خورشیدی ۵ مگاواتی در نظر گرفته شده است.

رامین کاظمی، مدیر دفتر بازار توزیع نیروی برق استان زنجان در جریان این بازدید اظهار کرد: فاز نخست نیروگاه با ظرفیت ۳ مگاوات در آبان‌ماه سال گذشته به بهره‌برداری رسید و عملیات اجرایی فاز دوم با ظرفیت ۲ مگاوات نیز در حال انجام است.

وی افزود: برق تولیدی این نیروگاه به شبکه متصل می‌شود و در سطح شهرک صنعتی مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

کاظمی با اشاره به نقش بخش خصوصی در توسعه تولید برق تصریح کرد: سرمایه‌گذاری صنایع در احداث نیروگاه‌های خودتأمین و تجدیدپذیر می‌تواند به افزایش ظرفیت تولید برق و کمک به تأمین برق مورد نیاز واحدهای صنعتی منجر شود.

قزوینیان: برای تکمیل فاز دوم ۱۴۰ میلیارد تومان اعتبار نیاز است

جعفر قزوینیان، مدیر شرکت پارس فولاد افق ابهر و سرمایه‌گذار این پروژه نیز درباره روند اجرای فاز دوم نیروگاه اظهار کرد: این بخش در حال حاضر حدود ۲۵ درصد پیشرفت فیزیکی دارد و عملیات نصب سازه‌ها در حال انجام است.

وی افزود: برای اجرای ۲ مگاوات باقی‌مانده حدود ۱۴۰ میلیارد تومان اعتبار نیاز است که معادل حدود ۷۰ میلیارد تومان به ازای هر مگاوات برآورد می‌شود.

قزوینیان با بیان اینکه مهم‌ترین نیاز پروژه در شرایط فعلی تأمین منابع مالی است، گفت: برای دریافت تسهیلات بانکی پیگیری‌هایی انجام شده و در صورت تسریع در پرداخت تسهیلات، امکان بهره‌برداری از فاز دوم طی حداکثر سه ماه آینده وجود دارد.

وی در ادامه با اشاره به سیاست‌های جدید صنعت برق در حمایت از انرژی‌های تجدیدپذیر اظهار کرد: سیاست‌گذاری‌های انجام‌شده در یکی دو سال اخیر موجب افزایش رغبت سرمایه‌گذاران برای ورود به حوزه احداث نیروگاه‌های خورشیدی شده است.

مدیر شرکت پارس فولاد افق ابهر افزود: قرارداد ۲۰ ساله خرید برق با ساتبا و امکان فروش برق تولیدی در بورس انرژی، شرایط مناسبی برای سرمایه‌گذاری در نیروگاه‌های تجدیدپذیر ایجاد کرده است.

وی درباره فرآیند فروش برق در بورس توضیح داد: نیروگاه‌ها حداکثر تا روز بیست‌وپنجم هر ماه میزان برق قابل تولید خود در ماه آینده را اعلام می‌کنند و این میزان از طریق کارگزاران در بورس عرضه می‌شود.

قزوینیان ادامه داد: خریداران برق تجدیدپذیر عمدتاً صنایع هستند که موظف‌اند برق مورد نیاز خود را از انرژی‌های تجدیدپذیر تأمین کنند یا نسبت به احداث نیروگاه اقدام کنند.

وی گفت: در شرایط فعلی، برق نیروگاه‌های تجدیدپذیر به‌صورت ماهانه در بورس پیش‌فروش و وجه آن به‌صورت نقدی دریافت می‌شود و همین موضوع نگرانی سرمایه‌گذار درباره فروش و وصول مطالبات را کاهش داده است.

مدیر شرکت پارس فولاد افق ابهر البته به نوسانات قیمت برق در بورس نیز اشاره کرد و افزود: قیمت برق در بورس متغیر است و در برخی دوره‌ها نوسان قابل توجهی دارد، اما در مجموع فرآیند فروش برق تجدیدپذیر در بورس انجام می‌شود و نگرانی جدی بابت فروش محصول وجود ندارد.

تفاوت نیروگاه حرارتی و تجدیدپذیر در پرداخت مطالبات

قزوینیان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به فعالیت این مجموعه در حوزه نیروگاه‌های حرارتی اظهار کرد: پارس فولاد افق ابهر یک نیروگاه حرارتی با ظرفیت‌های ۳ و ۲ مگاواتی دارد که با استفاده از مولدهای گازسوز فعالیت می‌کند.

وی افزود: قرارداد این نیروگاه پنج‌ساله است، اما در حال حاضر حدود ۲۵ میلیارد تومان مطالبات از این بخش داریم.

قزوینیان تصریح کرد: پرداخت این مطالبات می‌تواند سرعت اجرای پروژه‌های توسعه‌ای را حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد افزایش دهد.

وی خاطرنشان کرد: در نیروگاه‌های حرارتی، پرداخت مطالبات با دشواری بیشتری مواجه است، در حالی که در نیروگاه‌های تجدیدپذیر به دلیل امکان عرضه برق در بورس انرژی، فرآیند فروش و دریافت وجه با سهولت بیشتری انجام می‌شود.

سه پروژه و یک هدف مشترک؛ کاهش ناترازی برق

بازدید از سه نیروگاه در استان زنجان، تصویری از مسیرهای مختلف ورود بخش خصوصی به صنعت برق ارائه کرد؛ از توسعه یک نیروگاه خورشیدی در ابهر گرفته تا استفاده از زمین‌های مازاد صنعت برق و سرمایه‌گذاری یک واحد صنعتی برای تولید برق مورد نیاز شبکه و صنعت.

آنچه در هر سه پروژه مورد تأکید قرار گرفت، نقش سرمایه‌گذاری بخش خصوصی در افزایش ظرفیت تولید برق و ضرورت ایجاد سازوکارهای مطمئن برای بازگشت سرمایه بود.

در نیروگاه رازی انرژی ابهر، توسعه ظرفیت تولید و فروش برق در بورس انرژی مورد توجه قرار گرفت؛ در نیروگاه ۹ مگاواتی، استفاده از زمین‌های مازاد به ظرفیت تولید برق تبدیل شده و در پارس فولاد افق ابهر نیز یک واحد صنعتی در کنار فعالیت تولیدی خود، به سمت تولید برق تجدیدپذیر حرکت کرده است.

در این میان، فعالان صنعت برق تأکید دارند که تداوم سیاست‌های حمایتی، تسهیل تأمین مالی، تسریع در اجرای پروژه‌ها و ایجاد ثبات در بازار فروش برق، از عوامل مؤثر در افزایش سرمایه‌گذاری در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر است.

توسعه نیروگاه‌های خورشیدی در استان زنجان در شرایطی دنبال می‌شود که ناترازی برق، یکی از چالش‌های مهم بخش صنعت و تولید کشور است. افزایش ظرفیت تولید از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر، در کنار توسعه سایر روش‌های تولید برق، می‌تواند بخشی از نیاز شبکه را تأمین و زمینه کاهش فشار بر شبکه در دوره‌های اوج مصرف را فراهم کند.

آنچه در جریان این تور رسانه‌ای مشاهده شد، نشان می‌دهد که بخش خصوصی در استان زنجان ظرفیت و انگیزه ورود به حوزه تولید برق را دارد؛ اما تداوم این روند به تأمین مالی، ثبات سیاست‌های انرژی، تسهیل فرآیندهای اجرایی و اطمینان از فروش و وصول درآمد برق تولیدی وابسته است.

با توجه به پروژه‌های در حال بهره‌برداری و طرح‌های در دست اجرا، ظرفیت انرژی خورشیدی استان زنجان همچنان قابلیت توسعه دارد و استمرار این مسیر می‌تواند نقش بخش خصوصی را در تأمین برق مورد نیاز صنایع و شبکه تقویت کند.

انتهای پیام/