به گزارش گروه بهداشت و درمان خبرگزاری سلامت(طبنا)دکتر مرتضی سعیدی ، با اشاره به فرارسیدن روز جهانی سکته مغزی در ۲۹ اکتبر (۷ آبان)، اظهار کرد: این روز یادآور تأثیر گسترده سکته مغزی بر سلامت افراد در سراسر جهان و ضرورت افزایش آگاهی عمومی، پیشگیری و درمان بهموقع است. سکته مغزی از علل مهم مرگومیر و ناتوانی در جهان به شمار میرود و سالانه میلیونها نفر را تحت تأثیر قرار میدهد. هدف از نامگذاری این روز، آگاهیبخشی به جامعه درباره علائم، عوامل خطر و اهمیت حیاتی مداخله زودهنگام است.
وی با توضیح سازوکار بروز سکته مغزی، افزود: این عارضه زمانی رخ میدهد که جریان خون به بخشی از مغز مختل شود. این اختلال ممکن است در اثر انسداد شریان و بروز سکته مغزی ایسکمیک یا بر اثر پارگی رگ خونی و وقوع سکته مغزی هموراژیک ایجاد شود. در هر دو حالت، آسیب مغزی میتواند بر تحرک، گفتار، حافظه و سایر عملکردهای حیاتی فرد تأثیر بگذارد.
متخصص مغز و اعصاب بیمارستان حضرت قائم(عج) دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه سکته مغزی میتواند افراد را در سنین مختلف و از هر دو جنس درگیر کند، خاطرنشان کرد: عوامل متعددی از جمله سبک زندگی ناسالم، کمتحرکی و مصرف دخانیات و الکل در افزایش خطر ابتلا به این بیماری نقش دارند.
کاهش سن ابتلا به سکته مغزی در سالهای اخیر
دکتر سعیدی با اشاره به اینکه میزان بروز سکته مغزی در زنان و مردان تقریباً یکسان است، تصریح کرد: در گذشته، سکته مغزی بیشتر در افراد بالای ۶۵ سال مشاهده میشد، اما در سالهای اخیر میانگین سن مبتلایان بیش از پنج سال کاهش یافته و به کمتر از ۶۵ سال رسیده است. عوامل مختلفی در این روند نقش دارند که شناسایی و کنترل آنها میتواند در پیشگیری از ابتلا مؤثر باشد.
وی فشارخون بالا، کلسترول بالا، دیابت، مصرف سیگار، استفاده از غذاهای پرچرب و فستفودها و همچنین اضطراب و استرس را از جمله عوامل خطر سکته مغزی برشمرد و افزود: سابقه خانوادگی نیز باید مورد توجه قرار گیرد. افرادی که سابقه خانوادگی این بیماری را دارند، لازم است عوامل خطر خود را جدی بگیرند و در صورت بروز علائم مشکوک، بدون تأخیر به مراکز درمانی مراجعه کنند.
این فوق تخصص سکته مغزی ادامه داد: در برخی بیماران، سن ابتلا ۱۵ تا ۲۰ سال کمتر از سن معمول مشاهده میشود؛ بهگونهای که افراد در محدوده سنی ۴۵ تا ۵۰ سال نیز دچار سکته مغزی میشوند. به گفته وی، در این گروه سنی، علاوه بر عوامل خطر یادشده، اضطراب و استرس نیز بیشتر مورد توجه قرار گرفته است.
تغییرات آمار سکته مغزی در ماههای اخیر چشمگیر نبوده است
مدیر گروه مغز و اعصاب دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در پاسخ به پرسشی درباره ارتباط سکته مغزی با شرایط جنگی، گفت: برخی افراد موارد سکته مغزی را به شرایط جنگی نسبت میدهند، اما ما این موضوع را تأیید نمیکنیم؛ زیرا پیامدهای احتمالی چنین شرایطی لزوماً در کوتاهمدت قابل ارزیابی نیست.
وی افزود: آمار موارد سکته مغزی در شش ماه اخیر تفاوت چندانی با آمار یک سال گذشته نداشته است. اگر تغییراتی نیز وجود داشته باشد، ممکن است بررسی و ارزیابی آن در آینده امکانپذیر شود؛ با این حال، در حال حاضر تغییر چشمگیری نسبت به دوره مشابه گزارششده مشاهده نشده است.
۴ تا ۶ ساعت نخست؛ فرصتی حیاتی برای درمان سکته مغزی
دکتر سعیدی با تأکید بر اهمیت زمان طلایی در درمان سکته مغزی، اظهار کرد: اگر بیمار بهموقع به اورژانس بیمارستان حضرت قائم(عج) منتقل شود، در صورت داشتن شرایط لازم، امکان استفاده از داروهای حلکننده لخته خون در ساعات اولیه وجود دارد. این درمان که معمولاً در بازه زمانی مشخصی از شروع علائم، از جمله چهار تا شش ساعت نخست در شرایط مناسب، انجام میشود، میتواند به بهبود وضعیت بیمار کمک کند.
وی با اشاره به ضرورت مراجعه سریع بیماران افزود: حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد بیماران سکته مغزی بهموقع به بیمارستان میرسند. پس از انجام بررسیهای لازم، از جمله آزمایشها و تصویربرداریهای مورد نیاز، اقدامات درمانی متناسب با نوع و شدت سکته برای آنان انجام میشود.
بازتوانی و مراقبتهای پس از سکته مغزی را جدی بگیریم
مدیر گروه مغز و اعصاب دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر اهمیت مراقبتهای پس از سکته مغزی، گفت: برای کمک به بهبود بیماران باید به مجموعهای از اقدامات از جمله تغذیه مناسب، فیزیوتراپی تنفسی، بازتوانی و گفتاردرمانی توجه شود.
وی در گفتگو با وبدا خاطرنشان کرد: سکته مغزی در صورت درماننشدن بهموقع میتواند به ناتوانیهای جسمی، حرکتی و شناختی منجر شود. برخی بیماران، بهویژه افراد سالمند و دارای سابقه خانوادگی، ممکن است با پیامدهای این بیماری برای مدت طولانی زندگی کنند؛ ازاینرو، پیگیری درمان و مراقبت مستمر تحت نظر پزشک، متناسب با وضعیت هر بیمار، اهمیت زیادی دارد.