به گزارش خبرگزاری سلامت، دکتر نادر توکلی روز یکشنبه در نشست خبری نخستین همایش چاقی بالینی ایران که در محل دانشگاه برگزار شد، با اشاره به اهمیت توجه به چاقی به‌عنوان یکی از عوامل زمینه‌ساز بیماری‌های غیرواگیر اظهار کرد: چاقی از مسائل مهم حوزه سلامت کشور است و مقابله با آن نیازمند برنامه‌ریزی و مداخلات هماهنگ در بخش‌های مختلف است. به همین دلیل تصمیم گرفتیم نخستین همایش چاقی بالینی را در دانشگاه علوم پزشکی ایران برگزار کنیم تا این موضوع در محافل علمی و تخصصی با جدیت بیشتری دنبال شود.
وی با اشاره به ساختار شورای عالی سلامت و امنیت غذایی گفت: در حوزه سلامت، مجمع یا شورای عالی سلامت و امنیت غذایی وجود دارد که مسائل مرتبط با سلامت در آن بررسی می‌شود. رئیس‌جمهور ریاست این شورا را بر عهده دارد و در استان‌ها نیز استانداران و در شهرستان‌ها فرمانداران در این ساختار نقش دارند. وزیر بهداشت دبیر این مجموعه در سطح کشور است و رؤسای دانشگاه‌های علوم پزشکی و شبکه‌های بهداشت نیز در سطوح بعدی این ساختار فعالیت می‌کنند.
توکلی افزود: دلیل شکل‌گیری چنین ساختاری این است که بسیاری از مسائل حوزه سلامت صرفاً با اقدام وزارت بهداشت حل نمی‌شود و برای مدیریت آنها به هماهنگی میان دستگاه‌ها و بخش‌های مختلف نیاز داریم. برای نمونه، اجرای پزشکی خانواده و نظام ارجاع بدون همکاری همه عوامل مرتبط امکان‌پذیر نیست و نمی‌توان انتظار داشت که یک شبکه بهداشت یا بیمارستان به‌تنهایی این برنامه را اجرا کند.
وی ادامه داد: موضوعاتی مانند ریزگردها، آلودگی هوا، حوادث ترافیکی، سلامت روان، مهاجرت و حاشیه‌نشینی نیز بر سلامت مردم تأثیر می‌گذارند. این مسائل در چارچوب عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت یا همان «SDH» شناخته می‌شوند و مدیریت آنها نیازمند هماهنگی بین‌بخشی است؛ موضوعی که دبیرخانه سلامت و امنیت غذایی آن را پیگیری می‌کند.
رئیس نخستین همایش چاقی بالینی ایران با بیان اینکه تغذیه و امنیت غذایی نیز از موضوعات مهم این حوزه هستند، گفت: تغذیه در شرایط بحران، امنیت غذایی در وضعیت عادی و بحرانی و سایر مسائل مرتبط با غذا، نیازمند ساختار و مداخلات مشخص هستند. موضوع چاقی نیز باید با همین نگاه و از مسیر فرهنگ‌سازی، افزایش آگاهی مردم، مداخله در بخش‌های مختلف از جمله کارخانه‌ها و صنایع غذایی، سیاست‌گذاری و اصلاح روش‌های درمانی دنبال شود.
توکلی با اشاره به آمارهای مربوط به اضافه‌وزن و چاقی در ایران بیان کرد: بر اساس آمارهای موجود، نزدیک به ۵۰ درصد جمعیت کشور با اضافه‌وزن مواجه هستند و در گزارش‌های بین‌المللی نیز ایران از نظر شیوع چاقی در رتبه حدود چهل‌ودوم جهان قرار گرفته است.
وی با تأکید بر ضرورت توجه به جنبه بالینی چاقی توضیح داد: افزایش وزن به‌تنهایی تمام مسئله نیست؛ زمانی که چاقی با عوارض بالینی همراه می‌شود و بر ابتلا یا تشدید بیماری‌های دیگر تأثیر می‌گذارد، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. برای مثال، همراهی چاقی با دیابت، بیماری‌های قلبی یا بیماری‌های کلیوی می‌تواند مشکلات زیادی برای بیمار ایجاد کند.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی ایران افزود: کاهش وزن و اصلاح سبک زندگی با روش‌های علمی و بر اساس شواهد و منابع معتبر می‌تواند به کنترل این وضعیت کمک کند. به همین دلیل در این همایش، چاقی از منظر بالینی و با توجه به پیامدهای آن برای سلامت افراد بررسی می‌شود.
مقابله با تبلیغات شبه‌علمی در حوزه کاهش وزن
توکلی با اشاره به گسترش تبلیغات مربوط به محصولات و روش‌های کاهش وزن اظهار کرد: در حوزه چاقی با تبلیغات بسیار گسترده‌ای در رسانه‌ها و محیط‌های مختلف، از جمله اپلیکیشن‌ها، مواجه هستیم. برخی از این تبلیغات درباره فرآورده‌هایی است که برای درمان یا کنترل چاقی معرفی می‌شوند، اما همه آنها پشتوانه علمی ندارند.
وی ادامه داد: در این زمینه باید میان علم و شبه‌علم تفاوت قائل شویم و روش‌های علمی را از مداخلات غیرعلمی تفکیک کنیم. بخشی از برنامه همایش نیز به بررسی روش‌های غیرعلمی کاهش وزن و آگاهی‌بخشی درباره مداخلاتی اختصاص دارد که ممکن است بدون پشتوانه معتبر به مردم پیشنهاد شوند.
پیش‌بینی افزایش شیوع چاقی در کشور تا ۷۰ درصد
عبدالرضا نوروزی، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران و دبیر علمی همایش نیز با اشاره به وضعیت اضافه‌وزن و چاقی در کشور اظهار کرد: بر اساس آمارهای موجود، حدود ۵۰ درصد جمعیت ایران با اضافه‌وزن یا چاقی مواجه هستند و کشور از نظر شیوع این وضعیت در رتبه حدود چهل‌ودوم جهان قرار دارد.
وی افزود: در منطقه غرب آسیا، وضعیت ایران از نظر شیوع چاقی و اضافه‌وزن در مقایسه با بسیاری از کشورهای دیگر بهتر است، اما روند افزایش چاقی در کشور سریع است و نمی‌توان وضعیت فعلی را ثابت و پایدار فرض کرد.
دبیر علمی همایش با اشاره به روند افزایشی چاقی در کودکان گفت: بر اساس آمارهای سازمان جهانی بهداشت و پژوهش‌های انجام‌شده در داخل کشور، شیوع چاقی در کودکان با سرعت زیادی در حال افزایش است. اگر این روند ادامه پیدا کند، پیش‌بینی می‌شود میزان اضافه‌وزن و چاقی در جمعیت بزرگسال کشور نیز از حدود ۵۰ درصد فعلی به نزدیک ۷۰ درصد برسد.
نوروزی ادامه داد: بر اساس پیش‌بینی‌های مطرح‌شده، ممکن است رتبه ایران از نظر چاقی و اختلالات وزن در جهان نیز از حدود رتبه چهل‌ودوم به رتبه نهم در سال ۱۴۴۰ تغییر کند. این روند نشان می‌دهد که باید از هم‌اکنون برای پیشگیری و کنترل چاقی برنامه‌ریزی کنیم.
وی هدف از برگزاری این همایش را آموزش و افزایش آگاهی تیم‌های پزشکی درباره اهمیت چاقی و پیامدهای آن دانست و گفت: در کنار آموزش متخصصان و درمانگران، اطلاع‌رسانی به مردم و افزایش حساسیت عمومی نسبت به عوارض چاقی نیز از اهداف این رویداد است.
تصویب سند ملی پیشگیری از بیماری‌های مزمن غیرواگیر
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران با اشاره به تصویب سند ملی پیشگیری از بیماری‌های مزمن غیرواگیر گفت: حدود ۱۰ روز پیش این سند در شورای عالی سلامت و امنیت غذایی به تصویب رسید و رئیس‌جمهور آن را ابلاغ کرد.
نوروزی افزود: بیماری‌های قلبی‌عروقی، دیابت و کبد چرب از جمله بیماری‌های مزمن غیرواگیر هستند که بار قابل توجهی به نظام سلامت تحمیل می‌کنند. چاقی نیز یکی از مهم‌ترین عوامل زمینه‌ساز ابتلا به بسیاری از این بیماری‌هاست؛ با این حال، عاملی برگشت‌پذیر محسوب می‌شود و می‌توان با مداخلات مناسب آن را کنترل کرد.