بسیاری از مردم معتقدند که هزینههای درمان و دارو با درآمد خانوارها تناسب ندارد. در حالی که قیمت کالاها و خدمات مختلف افزایش یافته است، رشد درآمدها نتوانسته پاسخگوی این افزایش هزینهها باشد. گرانی دارو فشار اقتصادی زیادی بر خانوادههای کمدرآمد وارد میکند. برخی از این خانوادهها مجبور میشوند بخشی از نیازهای ضروری خود را کاهش دهند تا بتوانند هزینه دارو را پرداخت کنند.
به گزارش خبرگزاری سلامت، بسیاری از بیماران استان تهران و خانوادههای آنها به دلیل افزایش مداوم قیمت داروها با دشواریهای فراوانی در تأمین هزینههای درمان روبهرو شدهاند. یکی از پیامدهای منفی افزایش قیمت دارو، خودداری برخی بیماران از ادامه درمان است. این موضوع میتواند سلامت افراد را به خطر انداخته و در بلندمدت هزینههای بیشتری را به جامعه تحمیل کند.
مردم انتظار دارند دولت و نهادهای مسئول نظارت بیشتری بر بازار دارو داشته باشند. کنترل قیمتها و جلوگیری از افزایش بیرویه هزینهها از جمله خواستههای اصلی شهروندان است. کمبود برخی داروها در کنار افزایش قیمت آنها به برخی نارضایتی های عمومی دامن زده است. بیماران گاهی ناچار میشوند برای یافتن داروی مورد نیاز خود به چندین داروخانه مراجعه کنند.
مینا احمدی بیمار که برای تهیه دارو به یکی از داروخانه های مرکز تهران مراجعه کرده می گوید: من برای بیماری دیابت، قرص متفورمین مصرف میکنم، قیمت هر جعبه قرص، قبل عید ۲۲۰ هزار تومان بود، اما اکنون ۶۰۰ هزار تومان خریدم، روزی ۲ تا متفورمین میخورم بنابراین یک جعبه ۳۰ تایی فقط برای ۱۵ روزم کفاف میدهد، در ماه باید دو جعبه متفورمین بخرم یعنی ماهی حدود ۲ میلیون تومان. این دارو روز به روز گرانتر میشود و در این شرایط در کنار گرانی مواد غذایی، مشکلات زیادی برای ما بیماران پیش می آید.
رضا شهروند دیگری که به دنبال انسولین برای مادرش است، نیز ادامه می دهد: روزانه باید بین دو تا سه بار قند مادرم را اندازهگیری کنم و براساس آن انسولین تزریق کند و اکنون بسیار گران شده و به علاوه از گذشته که قلم انسولین کمیاب شد مجبور بوده چندین بار از سوزن آن استفاده کند و در نتیجه دستش عفونت کرده و یک هفته در بیمارستان بستری شده است.
افسانه شهروند دیگری می گوید: امسال هزینه خرید نوار قند در طول چند ماه از ۸۰ هزار تومان به ۴۰۰ هزار تومان رسیده است. هر بسته نوار اندازهگیری ۵۰ نوار دارد و برای یک بیمار که باید در روز چندین بار قند خون اندازه بگیرد عملا کمتر از یک ماه این بسته ماندگاری دارد.
عباس شهروند دیگری که دچار بیماری است، نیز ادامه می دهد: من هر سه ماه باید پول ویزیت پزشک متخصص بدهم که حداقل ۵۰۰ هزار تومان است، برای آزمایشها هم اگر بیمه تکمیلی نداشته باشم باید ۲ میلیون تومان یا بیشتر پول بدهم و این وضعیت برای بیماران بسیار نگران کننده است و خیلی از آنها توان مالی زیادی ندارند.
مهدیه بازنشسته نیز که عمل قلب باز انجام داده، می گوید: هزینه داروهای من، به شرطی که بیکیفیتترین داروها را بخرم، ماهی ۳ میلیون تومان است، من باید روزانه قرص پلاویکس بخورم، اما آنقدر گران شده که چند ماهی است این قرص را نمیتوانم بخرم، حقوق من ۲۰ میلیون تومان هم نیست. اگر بخواهم پلاویکس بخرم، هزینه داروهایم هر ماه ۶ میلیون تومان یا حتی بیشتر میشود. بیمه تامین اجتماعی هم هزینه این داروها را پوشش نمیدهد.
کارشناسان حوزه دارو معتقدند که حمایت از تولید داخلی دارو و کاهش وابستگی به واردات میتواند تا حدی به کنترل قیمتها کمک کند. همچنین توسعه پوششهای بیمهای میتواند فشار مالی بر بیماران را کاهش دهد.
افزایش شفافیت در نظام توزیع دارو و مقابله با سودجویی برخی افراد نیز از راهکارهای مهم برای کاهش مشکلات موجود به شمار میرود. این اقدامات میتواند اعتماد مردم را به نظام سلامت افزایش دهد.
در مجموع، گرانی دارو به یکی از دغدغههای جدی جامعه تبدیل شده و رسیدگی به این مسئله نیازمند برنامهریزی دقیق، حمایت از بیماران و همکاری همه نهادهای مسئول است تا دسترسی عادلانه مردم به دارو و خدمات درمانی تضمین شود.
بنابر اعلام سازمان غذا و دارو، بخشی از تأمین ارز دارو با ارز ترجیحی و بخش قابل توجهی با ارز غیرترجیحی انجام میشود. نرخ ارز غیرترجیحی از حدود ۷۰ هزار تومان در دیماه به حدود ۱۵۰ هزار تومان رسیده است. همچنین قیمت مواد بستهبندی و اقلام جانبی بهویژه محصولات وابسته به صنایع پتروشیمی طی این مدت بین دو تا پنج برابر افزایش یافته است.
بهمن صبور رئیس انجمن داروسازان می گوید: وقتی قیمت تمام شده تولید دارو افزایش پیدا میکند، اگر نرخ فروش افزایش نداشته باشد، تولیدکننده هم توان تولید نخواهد داشت. افزایش قیمت دارو به اقتصاد کشور بر میگردد که دچار تورم و افزایش شدید نرخ ارز یا کاهش ارزش ریال شده و همین تورم باعث افزایش قیمت دارو میشود.
وی ادامه می دهد: در این میان بیماران بیشترین ضرر را خواهند کرد و این در حالی است که سازمانهای بیمهگر پایه نیز با ناترازی منابع و مصارف مواجه هستند و اگر بیمهها نتوانند در حد منابع خود، هزینهها را پوشش بدهند، پرداختی از جیب بیمار بیشتر میشود. پازلی که تنها راه حل آن، مصرف منطقی دارو و کاهش تقاضای القایی، تقویت بیمههای پایه و افزایش سهم سلامت از تولید ناخالص ملی است.
صبور با اشاره به رشد شدید هزینههای حقوق، مواد اولیه و بستهبندی می افزاید: در شرایط فعلی حکمرانی بهطور ناخواسته فشار را بر صنعت دارو گذاشته و همین موضوع باعث شده قیمت تمامشده محصولات بهشدت افزایش پیدا کند، ۶۰ درصد حقوق پایه اضافه شده و سایر هزینهها هم همزمان با تورم بالا رفته، نمیتوان قیمت دارو را ثابت نگه داشت.
وی تصریح می کند: در کنار اصلاح قیمتها، بیمههای پایه نیز باید پوشش خود را افزایش دهند تا بخشی از فشار مالی از دوش مردم برداشته شود.
رئیس سازمان غذا و دارو با تشریح وضعیت تأمین دارو و تجهیزات پزشکی کشور اعلام کرد که بخش قابل توجهی از کمبودهای دارویی ناشی از تأخیر در تخصیص ارز بوده و این موضوع از ماهها قبل به دستگاههای مسئول هشدار داده شده بود.
دکتر مهدی پیرصالحی نیز در نشستی که با حضور اعضای کمیسیون بهداشت و درمان در سازمان غذا و دارو برگزار شد، درباره مشکلات تأمین برخی داروهای اعصاب و روان توضیح داد: بخشی از این چالشها به مسائل مرتبط با تأمین از کشور هند بازمیگردد و تا زمان رفع موانع موجود، حل کامل کمبودها با دشواری همراه خواهد بود. با این حال مسیرهای جایگزین از سایر کشورها نیز در حال پیگیری است.
رئیس سازمان غذا و دارو درباره قیمتگذاری دارو افزود: کمیته قیمتگذاری دارو بر اساس اختیارات قانونی مصوب مجلس فعالیت میکند اما در برخی موارد قیمتهای محاسباتی با هزینههای واقعی تولید همخوانی ندارد. به عنوان نمونه قیمت محاسباتی هر قرص کلومیپرامین حدود ۲۶۰۰ تومان برآورد میشود در حالی که تولیدکننده اعلام میکند برای ادامه تولید به قیمت ۵۰۰۰ تومان نیاز دارد.
پیرصالحی ادامه داد: در چنین شرایطی کمیسیون قیمتگذاری میتواند برای جلوگیری از کمبود قیمت را اصلاح کند اما فشارهای مختلف برای جلوگیری از افزایش قیمت دارو گاهی این امکان را محدود میکند. نتیجه این وضعیت آن است که داروی داخلی با قیمت ۲۶۰۰ تومان امکان تولید پایدار ندارد اما مشابه خارجی همان دارو با قیمت ۵۲۰۰۰ تومان وارد کشور میشود و هزینه آن مستقیماً از سوی مردم پرداخت میشود.
وی با تأکید بر ضرورت حمایت از تولید داخل تصریح کرد: اگر هدف اصلی حمایت از مردم است باید شرایطی فراهم شود که صنعت داروسازی کشور بتواند به فعالیت خود ادامه دهد اشتغال حفظ شود و تولیدکنندگان به دلیل غیراقتصادی شدن تولید از بازار خارج نشوند.
رئیس سازمان غذا و دارو در ادامه به مشکلات برخی هلدینگهای دولتی فعال در حوزه دارو اشاره کرد و گفت: وزیر بهداشت تاکنون دو جلسه با مدیران ارشد مجموعههای بزرگ اقتصادی کشور برگزار کرده و پیگیریهای متعددی نیز در این زمینه انجام شده است. با این حال فعالیت در برخی مجموعههایی که سه تا چهار ماه بدون هیئتمدیره اداره میشوند با دشواریهای جدی همراه است.
بنابر اعلام سازمان غذا و دارو، پیرصالحی درباره آمادگی کشور برای شرایط بحرانی و جنگ اظهار کرد: برنامهریزیهای لازم از قبل انجام شده بود و حتی پیش از وقوع بحران نیز درباره تبعات تأخیر در تخصیص ارز هشدار داده شده بود. بر همین اساس (سال گذشته) با اذن مقام معظم رهبری ۷۰۰ میلیون دلار برای تقویت ذخایر راهبردی دارو و تجهیزات پزشکی اختصاص یافت که ۳۵۰ میلیون دلار آن به منابع ریالی معادل ۲۴ هزار میلیارد تومان تبدیل شد و ۳۵۰ میلیون دلار دیگر به صورت ارزی برای تأمین ذخایر راهبردی در نظر گرفته شد.
وی افزود: پس از اخذ مصوبات لازم حدود ۲۱ هزار میلیارد تومان از منابع ریالی برای خرید دارو و تجهیزات هزینه شد که تاکنون حدود ۱۱ هزار میلیارد تومان از اقلام خریداریشده تحویل گرفته شده است. بخشی از این خریدها شامل داروهای اعصاب و روان بوده که به دلیل مشکلات حملونقل ناشی از شرایط جنگی با تأخیر وارد کشور شدهاند.
رئیس سازمان غذا و دارو خاطرنشان کرد: در مواردی که شرکتها به تعهدات خود عمل نکردهاند اخطارها و پیگیریهای قانونی انجام شده و در صورت عدم ایفای تعهد جرایم مربوطه اعمال خواهد شد. البته در برخی موارد کالا خریداری شده اما به دلیل مشکلات حملونقل امکان ورود به موقع آن فراهم نشده است.
پیرصالحی درباره بخش ارزی ذخایر راهبردی گفت: تاکنون کالاهایی به ارزش ۱۸۴ میلیون دلار وارد کشور شده و ارز آنها پرداخت شده است. از این میزان حدود ۱۱۷ میلیون دلار مربوط به سال گذشته و ۶۷ میلیون دلار مربوط به سال جاری بوده است.
وی افزود در دوره جنگ به دلیل شرایط خاص کشور و بروز کمبود در برخی اقلام حدود نیمی از ذخایری که از محل ۱۱ هزار میلیارد تومان خریداری و تحویل گرفته شده بود برای پاسخگویی به نیازهای فوری کشور آزاد شد.
پیرصالحی با اشاره به موضوع رانت و فساد در حوزه تخصیص ارز دارو گفت: زمانی که فاصله نرخ ارز ترجیحی ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی با نرخهای حدود ۱۷۰۰۰۰ هزار تومانی وجود دارد نمیتوان ادعا کرد که امکان بروز رانت و فساد به طور کامل از بین میرود. با این حال سازمان غذا و دارو با شفافسازی کامل اطلاعات تلاش کرده است امکان نظارت عمومی و تخصصی را فراهم کند.
وی افزود: اطلاعات مربوط به تخصیص ارز، میزان ارز دریافتی شرکتها، نوع داروهای وارداتی و عملکرد شرکتها به صورت شفاف در سامانههای سازمان غذا و دارو منتشر میشود و نهادهای نظارتی از جمله سازمان بازرسی کل کشور و وزارت اطلاعات نیز به اطلاعات سامانه تیتک دسترسی کامل دارند. همچنین در صورت درخواست کمیسیون بهداشت و درمان مجلس دسترسیهای لازم برای اعضای کمیسیون نیز فراهم خواهد شد.
رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به تأثیر تأخیر در اصلاح قیمتها بر کمبود دارو تصریح کرد: بخشی از تصمیمات قیمتی باید در دیماه سال گذشته اتخاذ میشد و تأخیر در این تصمیمگیریها موجب تشدید برخی کمبودهای دارویی شد.
نظر شما